son dakika haberleriburçlargünlük burç yorumlarıgüncelgündem haberlerisporkimdirmagazinötvkdv3 sayfa haberlerihaberlerdolareuroaltınbitcoinmasterchefsurvuvor
DOLAR
18,5323
EURO
18,3913
ALTIN
1.012,56
BIST
3.392,13
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Az Bulutlu
20°C
İstanbul
20°C
Az Bulutlu
Salı Az Bulutlu
20°C
Çarşamba Az Bulutlu
21°C
Perşembe Az Bulutlu
21°C
Cuma Az Bulutlu
21°C

İplik dış ticaretinde ‘suiistimal’ tezi

İplik dış ticaretinde ‘suiistimal’ tezi
19.09.2022 06:40
0
A+
A-

Yener KARADENİZ/İSTANBUL

Tekstil dalında verilen dış ticaret açığı, uzun müddettir devam eden tartışmaların yine alevlenmesine yol açtı. Hazır giysi kesimi oyuncuları, bu durumun sorumlusunun iplikçilerin 2021 sonunda uyguladıkları yanlış fiyat siyaseti olduğunu belirtirken, tartışmaya örmeciler de dahil oldu. Örme Sanayicileri Derneği (ÖRSAD) Lideri Fikri Kurt, Özbekistan’dan iplik ithalatında yaşanan artışın sorumlusunun Türkiye iplik sanayicisi oyuncuları olduğunu söyledi. Kurt, birtakım iplik sanayicilerinin Özbekistan ipliğini Dahilde Sürece Rejimi (DİR) kapsamında sıfır vergi ile ithal ettiğini, bu yolla yüzde 15’e varan haksız kar sağladıklarını sav etti. Kurt, sakinliğe karşın çok yüksek oranda artan iplik ithalatının da bunun göstergesi olduğunu lisana getirdi. TÜİK bilgilerine nazaran Özbekistan’dan yapılan pamuk ipliği ithalatı bu yılın ocak-temmuz devrinde geçen yılın tıpkı periyoduna nazaran yüzde 127 artarak 166 milyon dolardan 377 milyon dolara yükseldi. Öteki ülkeler de dahil olmak üzere yapılan toplam pamuk ipliği ithalatı ise 734 milyon dolara yükseldi.

DİR kapsamı vergiden muaf

DİR ihracatı teşvik etmek hedefiyle bir eserin sıfır gümrük vergisiyle ithal edilmesi ve işlenerek daha katma bedelli olarak ihraç edilmesine dayanan bir teşvik sistemi. İplik ithalatında yüzde 5-8 ortası gümrük vergisi uygulanırken, kelam konusu iplik DİR kapsamında ithal edildiğinde bu vergilerden muaf olunuyor. Fakat DİR kapsamında getirilen eser için evrak açılıyor ve belli bir periyot sonunda getirilen eser işlenerek yine ihraç edilmek suretiyle kelam konusu doküman kapatılıyor.

Yüzde 15’e kadar haksız yarar elde ediyorlar

Türkiye’de bilhassa dokumanın alt kategorilerinde kapasite kullanım oranlarının çok düşük düzeyde seyrettiğini, hatta kapanan işletmeler olduğunu vurgulayan Kurt, öte yandan bölümde dış ticaret açığı verildiğini hatırlattı. Kurt, şöyle konuştu: “Bunların sebebi iplikçilerin kendileridir ve onların kusurlarının bedelini şu an hepimiz ödüyoruz. 2-3 ay evvel Özbekistan’a gittim. Orayı gezerken gözlerime ve kulaklarıma inanamadım. ‘İpliği Gaziantep’e Kahramanmaraş’a gönderiyoruz’ dediler. Türkiye’ye nazaran 40 cent daha ucuz olan iplikleri DİR kapsamında sıfır gümrük vergisi ile üstelik net alıp burada kendi ambalajlarını koyarak örme dalına ve hazır giysi kesimlerine brüt olarak satıyorlar, ihraç ediyorlar. Oradan haksız bir çıkar sağlıyorlar. Bu durum yasak olağanda lakin kontrol eksikliği nedeni ile suiistimal ediliyor. Birincisi yüzde 5-8 ortası gümrük vergisini ödemiyorlar. İkincisi Dünya Ticaret Örgütü kurallarına alışılmamış olarak net alıp brüt satıyorlar ki burada da yüzde 5 avantajları oluyor. Toplamda yüzde 15’e kadar çıkar elde ediyorlar. Kimse de bakmıyor” dedi.

Yatırımlar beton yığınına dönüşecek

Öte yandan geride kalan devirde geçen yıldaki üzere yüksek talebin süreceği beklentisiyle çok fazla yatırım yapıldığına da değinen Kurt, “Kapasiteler kâfi iken herkes, üstelik tıpkı esere yönelik yeni yatırım yaptı. Herkes birebir eseri üretirse orta eserler ne olacak? Dış ticaret açığı vermemizin bir sebebi de bu. Ring iplikler, karde iplikler yok ancak herkes penye üretiyor. Ülkeye yapılan yatırım beton yığınına dönüşecek” sözlerini kullandı.

“35 yıllık ticari hayatımda bu türlü devir görmedim”

Fikri Kurt tıpkı vakitte bölümün değerli üreticileri ortasında yer alan Fikri Örme’nin de idare konseyi lideri. Üretim tesislerinde aylık 700 ton bin ton üretim yaparken hali hazırda kapasitenin 200-300 tonlara düştüğüne dikkat çeken Kurt, “Şu an yüzde 30 kapasite ile çalışıyorum. 35 yıllık sanayicilik geçmişimde bu türlü bir periyot yaşamadım, ağlayan tarafta hiç olmadım. Anadolu’da kimi işletme kapandı. Kalanlar da yüzde 30-40-50 kapasite ile çalışıyor. Mal satamıyorlar. Stoklarında iplik kaldı. Kesim liderleri hakikat bilgi vermiyorlar” açıklamasında bulundu.

Ticaret Bakanlığı dal paydaşları ile toplanıyor

Öte yandan iplik kesiminde hem kapasite kullanım oranlarında yaşanan düşüş hem de dış ticarette yaşanan artış nedeni ile Ticaret Bakanlığı kesim temsilcileri ile yarın bir ortaya gelecek. Bakan Yardımcısı İstek Turagay ve Özgür Volkan Ağar başkanlığında yarın saat 11’de Türkiye İhracatçılar Meclisi, İstanbul Hazırgiyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği, İstanbul Dokumacılık ve Hammaddeleri İhracatçı Birliği, Örme Sanayicileri Derneği ve Akdeniz İhracatçıları Birliği üzere bölüm paydaşları ile toplantı yapılacak. Toplantıda iplik üretimi, tüketimi, dış ticareti üzere hususlar ele alınacak.

“Birkaç kişinin yaptığı tüm kesime mal edilemez”

Konuyla ilgili savları sorduğumuz İstanbul Dokuma ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği Lideri Ahmet Öksüz, “DİR kapsamında iplik getirildiği söyleniyor lakin bunu iplikçi değil, dokumacı, örmeci getirebilir. Yani bunu süreç yapan bireyler getirir. İplikçi tesisi boş yatarken neden getirsin, hiçbir manası yok. Bazen tüccar zihniyeti ile çalışan ve küçük de bir iplik tesisi olan firmalar olabiliyor bunu yapan. Fakat bunların hissesi da kesimin yüzde 1-2’si bile değil. Bu durumu tüm kesime mal etmek yanlışsız değil. Biz kimseye ayrıcalık istemiyoruz. Net-brüt konusunda ise o denli bir şey yok. Biz de kendi tesisimizde eseri net olarak satıyoruz. Piyasada çuvalla brüt satan firmalar olabilir. Onlardan da almasınlar. ‘Ben net alıyorum ona nazaran fiyat ver’ desinler. Bu argümanın hiçbir desteği yok, herkes net satıyor. Herkes aldığı eserin durumuna nazaran pazarlık yapar, net ise ona nazaran, brüt ise ona göre” diye konuştu. Özbekistan’dan iplik ithalatının artması konusunda ise Öksüz, şu tabirleri kullandı: “Dünyada sakinlik olunca Özbekistan da istikametini bize çevirdi. Geçen sene globalde işler uygunken Özbekistan bize mal bile göndermiyordu. Bunların hepsi yeterli gün dostu. Güç vakitlerde mal satmıyordu artık herkes mal veriyor. Halbuki bizim üretim tesislerimiz boş duruyor. Yanı sıra tıpkı esere yönelik yatırım yapıldığı argümanı da yanlış. Bu tesisler karışımlı iplikler de üretebilir. Yeni gelen makinelerde bunların hepsi mümkün” sözlerini kullandı.

ETİKETLER: , , , ,
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.